భారతదేశంలో బాల్య వివాహల విచారణలు (ప్రాసిక్యూషన్లు)

బాల్య వివాహాలకు వ్యతిరేకంగా చట్టపరమైన చర్యలు అంటే సాధారణంగా ప్రియుడితో పారిపోవడానికి (elopements )వ్యతిరేకంగా చేపట్టబడతాయి. అయితే బలవంతపు బాల్య వివాహాలు తరచుగా శిక్షించబడవు. ఒక కొత్త అధ్యయనాన్ని కనుగొంటుంది.


బాల్య వివాహల గురించి:

  1. ఢిల్లీకి చెందిన లీగల్ రిసోర్స్ గ్రూపు అయిన పార్టనర్స్ ఫర్ లా ఇన్ డెవలప్ మెంట్ (పిఎల్ డి) ద్వారా విడుదలైన "భారతదేశంలో బాల్య వివాహ ప్రాసిక్యూషన్లు" అనే నివేదిక, 2008 నుంచి 2017 మధ్య బాల్య వివాహానికి సంబంధించిన కేసుల్లో 83 హైకోర్టు మరియు జిల్లా కోర్టు తీర్పులను విశ్లేషించింది. 

  2. బాల్య వివాహాల గురించి ప్రత్యేకంగా ప్రస్తావించిన విశ్లేషణ తీర్పులు మరియు ఆదేశాల కోసం ఇది ఎంపిక చేయబడింది.

  3. వీటిలో బాల్య వివాహాల నిషేధ చట్టం, 2006 కింద దాఖలు చేసిన కేసులు, అలాగే లైంగిక నేరాల నుండి పిల్లల రక్షణ చట్టం (పోక్సో), 2012, మరియు భారతీయ శిక్షాస్మృతి (ఐపిసి) వంటి బాల్య వివాహాలకు సంబంధించి ఇతర చట్టాల కింద ప్రవేశపెట్టిన చట్టపరమైన చర్యలు ఉన్నాయి. 

  4. అధ్యయనం చేయబడిన మొత్తం కేసులలో 65% (మొత్తం 83 కేసుల్లో 54) బాలికలు పారిపోవడానికి లేదా స్వీయ-ఏర్పాటు ద్వారా చేసిన వివాహాలకు వ్యతిరేకంగా నమోదైన బాల్య వివాహాల కేసులు పై చట్టపరమైన ప్రాసిక్యూషన్ రెట్టింపు ఉందని అధ్యయనం కనుగొంది.

  5. కేవలం 30% కేసులు మాత్రమే పెద్దలు ఏర్పాటుచేసిన బాల్య వివాహాలు, మరియు కేవలం 5% బలవంతపు బాల్య వివాహాలు (తల్లిదండ్రుల చే కిడ్నాప్, ప్రలోభం లేదా బలవంతపు వివాహం వంటివి) ఉన్నాయి.

  6. చట్టపరమైన చర్యలను ఎవరు ప్రారంభించారో ఒక విశ్లేషణ ఉంది. ప్రధానంగా బాలికల తల్లిదండ్రులు ఫిర్యాదుతో న్యాయ వ్యవస్థను సంప్రదించారని తెలుస్తుంది. కేవలం 7% కేసులు మాత్రమే బాల్య వివాహ నిషేధ అధికారి ద్వారా అమలు చేయబడ్డాయి - చట్టాన్ని అమలు చేయడానికి నియమించబడిన రాష్ట్ర అధికారి. 


Source : The Hindu / Social Issues